Veelbelovende boomsoorten

Boomsoorten zijn standplaatsgevoelig: niet elke boom groeit overal. Raadpleeg de bomenwijzer!

Snelle groeiers

Over het algemeen hebben deze snelgroeiende boomsoorten een lage dichtheid en geringe waarde. Maar afhankelijk van waar het hout voor dient, is de bedrijfstijd tussen de 10 en de 30 jaar. Populier, wilg, els, esdoorn en berk zijn snelle groeiers. Bovendien maken moderne technische procédés het mogelijk om zelfs met hout uit lagere duurzaamheidsklasse toch nog hoogwaardige toepassingen te maken. Zoals OSB-platen die je als constructiemateriaal kan gebruiken. Ook pulp of papierproductie is met deze soorten mogelijk.

Populier

Hoogopgesnoeide populieren

Omwille van zijn snelle groei, gemakkelijke reproductie en goede boomvorm is de populier een zeer veel gebruikte boomsoort in gematigde agroforestrysystemen in het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Italië, China en Noord-Amerika. Verschillende klonen zijn beschikbaar op de markt die mogelijk in agroforestrysystemen minder gevoelig zijn aan roest dan in populiermonoculturen, hoewel onderzoek dit nog moet aantonen.

Populieren groeien op de meeste gronden waar de grondwatertafel ’s zomers lager staat dan 50cm en kunnen enorme hoeveelheden water opzuigen. De schaduw die ongesnoeide populieren geven is redelijk groot in vergelijking met even oude bomen van een andere soort. Maar door de lagere takken te snoeien met behulp van een hoogtewerker, kan dit effect beperkt worden. In het Verenigd Koninkrijk werd onderzoek gedaan naar mengteelt van populier met wintertarwe en –koolzaad, en telkens was de productiviteit hoger dan in monocultuur, omdat licht, nutriënten en water efficiënter benut werden. De gewasontwikkeling bij het graan was al vergevorderd vooraleer de populieren hun volledige kroon ontwikkelden, en ook stikstof- en watercompetitie waren laag. De belangrijkste reden hiervoor lijkt dat boom en gewas andere bodemlagen aanboren. Populier is bovendien in Vlaamse context een veelbelovende soort omdat een belangrijke populierverwerkende industrie hier is gevestigd, die afhangt van lokale aanvoer om operatief te blijven.

Wilg

Wilgen zuigen water op

Wilgen zuigen water op

Heeft gelijkaardige eigenschappen als de populier, maar is beter bestand tegen hoge grondwaterstanden. Wilg groeit op zand-, leem- en lichte kleigronden met een grondwatertafel lager dan 30cm in de zomer. Nadeel is de gevoeligheid aan watermerkziekte, vooral na het 15de jaar. Maar hakhoutbeheer of knotten van wilgen vermindert het risico daarop. In korteomloophout wordt wilg ook gebruikt. De soort kan dus ook dienen als meerjarige tussenteelt, waarbij het hout wordt verbrand om energie op te wekken (biobrandstof). De bladeren van wilg zijn ook een voedermiddel voor rundvee en geiten. Wilgehout wordt ook traditioneel gebruikt in de bloemenindustrie, mandenmakerij, dijk- of oeverstabilisatie, afsluitingen. Wilg produceert veel stuifmeel, waar verschillende solitaire bijen op afkomen. Oude (holle) wilgen kunnen tot tweeduizend verschillende soorten organismen herbergen. Tenslotte is wilgenbast erg rijk aan salicyne, wat de basis is voor acetylsalicylzuur, waarvan aspirines kunnen worden gemaakt.

Els

Zwarte els wordt reeds lang geteeld omwille van

  • snelle groei,
  • de mogelijkheid om in natte omstandigheden te kunnen overleven,
  • stikstoffixatie

De bladeren van de els zijn ook een voedermiddel voor rundvee en geiten. Elzen werden vroeger vaak aangeplant om rivieroevers en wegbermen te stabiliseren, maar brengen ook goed brandhout voort.

Elzensingellandschap

In Nederland werden traditioneel elzensingels aangelegd. Multifunctionele stroken met elzen waarbij de percelen omzoomd zijn en dus op een natuurlijke manier bemest worden.

In een recent Nederlands onderzoek over verbrede elzensingels werd bekeken hoe deze kunnen verduurzaamd worden. Door de elzensingels te verbreden met een mantel, waarin kwaliteitshout wordt geteeld, en een zoom waardoor een wandelpad wordt gelegd, worden agrarische productiefuncties verweven met natuur, landschap en houtteelt en wordt de consument nauwer betrokken bij de landbouwpraktijk.

Op de figuur is te zien hoe deze elzensingels een corridorfunctie vervullen voor planten en dieren door een fijnmazig netwerk te vormen in het landschap. Qua recreatie zijn hier eveneens goede mogelijkheden (uitbouw fietspadennetwerk,…).

Esdoorn & Berk

Esdoorn en berk groeien snel in hun jeugd en lenen zich dus zoals populier goed voor zachte chips om tot OSB-platen te maken. Ze kunnen ook in de papier- en pulpindustrie dienen.

Lees ook  voordelen agroforestry

Leave a Reply

Your email address will not be published.

Spring naar toolbar